1- استادیار بخش زمین شناسی مهندسی دانشگاه تهران ، a.cheshomi@ut.ac.ir
2- دانشجوی کارشناسی ارشد
چکیده: (8779 مشاهده)
تعیین مقاومت تکمحوره محصور نشده (UCS) بهعنوان یکی از پارامترهای مکانیکی برای ارزیابی مقاومت سنگ در بسیاری از پروژههای مهندسی لازم است. در برخی از پروژههای مهندسی نظیر حفر چاه برای استخراج مواد هیدروکربوری بهدلیل عمق زیاد حفاری، محدودیتهایی برای اخذ نمونۀ مناسب برای تعیین مقاومت فشاری تکمحوری وجود دارد. از طرفی تعیین این پارامتر بهمنظور آنالیز پایداری جدار چاه و برنامههای توسعۀ چاه لازم و ضروری است. بدینمنظور ایدۀ استفاده از خردههای حفاری برای تعیین این پارامتر مطرح شده است. در این مقاله بهمنظور توسعۀ روابط تجربی بین مقاومت فشاری تکمحوری سنگ و مقاومت خرده ذرات، تعداد 7 نمونه سنگ آهک میکرایتی از رخنمونهای سازند آسماری تهیه شده و پس از انجام آزمایش فشاری تکمحوری و تعیین مقادیر UCS آنها، نمونههای مذکور خرد شد و 420 نمونه بهعنوان خردههای حفاری آمادهسازی شده است. با استفاده از دستگاه بارگذاری بر خرده ذرات مجزا، مقاومت فشاری تکذره (SCS) خردههای حفاری تعیین شده است. با توجه به تأثیر شکل خردهها بر مقاومت آنها، همۀ خردههای بررسی شده به شکل کروی در آمده است و بهمنظور بررسی اثر اندازۀ خرده بر مقاومت آنها پژوهش بر روی خردهها، با قطرهای 2، 3 و 4 میلیمتر انجام شده است. با تعریف متغیرهای مقاومت و اندازه، نمودارهایی برای تعیین مقاومت خرده ذرات پشنهاد شده که در آنها اثر اندازۀ دانه در آزمایش بارگذاری بر ذرات مجزا حذف شده است. ضریب همبستگی بین UCS و SCS در حالتهای مختلف بیشتر از 91/0 است که نشاندهندۀ همبستگی قابل قبول این دو پارامتر با هم است.
نوع مطالعه:
مقاله پژوهشی |
موضوع مقاله:
زمین شناسی مهندسی پذیرش: 1395/7/14 | انتشار: 1395/7/14