fa ارزیابی حساسیت و پهنه‌بندی خطر زمین‌لغزش در قطعۀ 5 راه آهن اردبیل – میانه با استفاده از روش‌های تحلیل سلسله مراتبی فازی، مثلت سلسله مراتبی فولر و منطق فازی زمین شناسی مهندسی Engineering Geology مقاله پژوهشی Original Research <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">هدف اصلی این تحقیق، تولید نقشه&shy;های حساسیت زمین&shy;لغزش برای محدودۀ قطعۀ 5 راه&shy;آهن اردبیل</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">ـ</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">میانه و تأثیر آن بر شریان&shy;ها<a name="_GoBack"></a>ی حیاتی و ثانیاً تجزیه و تحلیل مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار در افزایش خطر زمین‌لغزش است. در این پژوهش از سه روش منطق فازی، مثلث سلسله مراتبی فولر و تحلیل سلسله مراتبی فازی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">F-AHP</span></span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">) استفاده شده است. روش&shy;های مذکور از روش&shy;های تحلیل تصمیم&shy;گیری چندمعیاره به‌منظور ارزیابی علمی نواحی مستعد زمین&shy;لغزش در محدودۀ قطعۀ 5 راه&shy;آهن اردبیل</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">ـ</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">میانه است. برای انجام تحقیق معیارهای اصلی در قالب لایه‌های اطلاعاتی شناسایی شده و برای تلفیق استفاده شدند. سپس برای تعیین میزان استعداد محدودۀ بررسی شده نسبت به رخداد زمین&shy;لغزش براساس روش منطق فازی، مثلث سلسله مراتبی فولر و سلسله مراتبی فازی </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:8.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">F-AHP</span></span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:8.0pt;">)</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> اقدام به پهنه&shy;بندی شده است. نهایتاً، عملکرد روش&shy;های مختلف در تولید نقشه&shy;های حساسیت زمین&shy;لغزش با استفاده از شاخص&shy;های صحت‌سنجی &quot;جمع مطلوبیت &quot;، &quot;درصد منطقه بحرانی&quot;&nbsp; و منحنی مشخصه عملکرد سیستم با یک‌دیگر مقایسه شد تا روش مطلوب و کاربردی برای محدودۀ قطعۀ 5 راه&shy;آهن اردبیل</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">ـ</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">میانه به‌منظور مدیریت خطر زمین لغزش تعیین شود. در نهایت با تلفیق داده‌ای متناسب با وزن‌های استخراج شده، نسبت به تهیه نقشه پهنه‌بندی زمین‌لغزش اقدام شد. نتایج تحقیق حاضر در شناسایی نسبت محاطرات محیطی و آسیب‌پذیری این محور تبادلاتی نقش مهمی داشته و می‌تواند راهگشای برنامه ریزان و تصمیم‌گیران برای کاهش نسبت خسارات و مدیریت بحران استفاده شود. </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span><br> &nbsp;<br> &nbsp; <strong>Introduction</strong><br> Landslide is known as one of major natural hazards. Landslide susceptibility mapping is known as efficient approach to mitigate the future hazard and reduce the impact of landslide hazards. The main objective of this research is to apply GIS spatial decision making systems for landslide hazard mapping in the 5^th segment of Ardebil-Mianeh railroad. Evaluation of the landslide criteria mapping and their relevancy for landslide hazard can be also considered. To achieve the research objectives, an integrated approach of Fuzzy-Analytic Hierarchy Process (AHP), Fooler Hierarchical Triangle and Fuzzy logic methods were employed in GIS Environment.<br> <strong>Material and methods</strong><br> Within this research, we also aimed to apply GIS spatial decision making systems and in particular GIS multi criteria decision analysis which are available in Arc GIS and Idrisi softwares. We have identified 8 casual factors (including: density of vegetation, land use, faults desistance, distance from rivers, distance from roads, slope, aspect, geology) based on literature review. Accordingly, these layers were prepared in GIS dataset by means of applying all GIS ready, editing and topology steps. The criterion weighting was established based F-AHP approach. The criteria weights was derived and rank of each criterion was obtained. Accordingly, the landslide susceptible zones were identified using GIS-MCDA approaches.<br> <strong>Results and discussion</strong><br> Finally the functionality of each method was validated against known landslide locations. This step was applied to identify most efficient method for landslide mapping. According to the results and based on the values derived from <em>Qs</em>, <em>P</em>, and <em>AUC</em>, the accuracy of fuzzy method was accordingly about 0.33, 0.74 and 0.76, respectively. In context of Fuzz-AHP the accuracy of 1.08, 0.88 and 0.94 were obtained. While, the accuracy of Fooler Hierarchical Triangle were obtained 0.78, 0.84 and 0.91, accordingly.<br> <strong>Conclusion</strong><br> As results indicated integration of Fuzzy-AHP represented more accurate results. Results of this research are great of important for future research in context of methodological issues for GIScience by means of identifying most efficient methods and techniques for variety of applications such landslide mapping, suitability assessment, site selection and in all for any GIS-MCDA application. <div></div> پهنه‌بندی زمین‌لغزش, منطق فازی, تحلیل سلسله مراتبی فازی, مثلث سلسله مراتبی فولر,  Landslides, Regional Hazard Zonation, Geographic Information System (GIS), Fuzzy logic, Fuller hierarchical triangle, Fuzzy-analytic hierarchy process. 329 358 http://jeg.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1680-1&slc_lang=fa&sid=1 Bakhtiar Fezizadeh بختیار فیضی زاده bakhtiar.feizizadeh@gmail.com 10031947532846004479 10031947532846004479 Yes دانشگاه تبریز، گروه سنجش از دور و GIS Meysam Soltani میثم سطانی 10031947532846004480 10031947532846004480 No دانشگاه آزاد اسلامی واحد ممقان، گروه GIS